PAMIĘTNIK ŻYCIA
Stanisław Staszak
10.07.1935 – 18.05.1993
Urodził się 10 lipca 1935 roku w Dobrocieszu, niewielkiej miejscowości pod Nowym Sączem, w rodzinie Walerii i Stanisława. Przyszedł na świat tuż przed wojenną burzą – w czasach, gdy wieś żyła rytmem natury, a dzieciństwo uczyło odpowiedzialności szybciej niż dorosłość.
Dorastał w świecie pracy, prostych zasad i silnych więzi rodzinnych. To właśnie tam nauczył się wytrwałości, szacunku do obowiązku i cichej siły, która nie potrzebuje rozgłosu. W latach 1958–1960 przyjechał do Nowej Rudy. Tu budował swoje życie, tu tworzył dom i przyszłość dla najbliższych.
Był człowiekiem czynu – nie słów. Obecnym. Stabilnym. Takim, na którym można było polegać.
Pozostawił po sobie coś więcej niż wspomnienia – pozostawił fundament.
PAMIĘTNIK ŻYCIA
Władysława Staszak
01.11.1936 – 04.03.2021
Urodziła się 1 listopada 1936 roku w Kątach, w rodzinie Filomeny i Władysława. Jej dzieciństwo przypadło na trudne lata wojny i powojennej odbudowy – czas, który hartował charakter i uczył pokory wobec życia.
Wraz ze Stanisławem przyjechała do Nowej Rudy pod koniec lat 50. To tutaj stworzyła dom pełen ciepła i troski. Rodzina była dla niej najważniejsza. Doczekała się 6 wnuków i 9 prawnucząt, które były jej największą radością i dumą.
Kochała naturę. Ogród był jej miejscem spokoju – dopóki sił starczało, z pasją dbała o każdą roślinę. W tym ogrodzie było widać jej charakter: cierpliwość, delikatność i siłę.
Zostawiła po sobie pamięć ciepła, które nie gaśnie.
Międzywojenny Nowy Sącz – miasto kontrastów
GALERIA RODZINNA
MUZYKA I NASTROJE ICH MŁODOŚCI
W czasach ich młodości radio było oknem na świat. W domach rozbrzmiewały piosenki Mieczysława Fogga, Hanki Ordonówny czy Janusza Gniatkowskiego. Melodie takie jak „To ostatnia niedziela”, „Kasztany” czy „Mexicana” towarzyszyły codzienności – w domach, na potańcówkach i rodzinnych spotkaniach.
Była to muzyka nostalgii, miłości i tęsknoty – spokojna, melodyjna, śpiewana wspólnie.
Największe przeboje z lat ich młodości
Lata 40./początek 50.
Mieczysław Fogg – „To ostatnia niedziela”
Choć przedwojenna, wciąż była śpiewana i grana po wojnie.
Mieczysław Fogg – „Jesienne róże”
„Czerwone maki na Monte Cassino”
Pieśń symboliczna dla pokolenia wojennego.
Lata 50.
Hanka Ordonówna – „Miłość ci wszystko wybaczy”
(znów przedwojenna, ale wciąż obecna w repertuarze radiowym)
Janusz Gniatkowski – „Mexicana” (1956)
Jeden z największych przebojów końca lat 50.
Janusz Gniatkowski – „Indonezja”
Natasza Zylska – „Kasztany” (1954)
Mieczysław Wojnicki – „Zakochani są wśród nas”
Początek lat 60. (czas ich przeprowadzki do Nowej Rudy)
Czesław Niemen – „Pod papugami” (1963)
Nowoczesne brzmienie jak na tamte czasy.
Sława Przybylska – „Pamiętasz, była jesień” (1964)
Irena Santor – „Powrócisz tu”
Bogusław Wyrobek – „Do widzenia, Teddy”
Wydarzenia historyczne za ich życia
Stanisław (ur. 1935) i Władysława (ur. 1936) przyszli na świat w II Rzeczypospolitej – zaledwie kilka lat przed wybuchem wojny, która naznaczyła całe ich pokolenie.
II wojna światowa (1939–1945)
Ich dzieciństwo przypadło na lata okupacji niemieckiej. Okolice Nowego Sącza znalazły się w Generalnym Gubernatorstwie. W regionie działała konspiracja i oddziały Armii Krajowej, a codzienność oznaczała strach, niedobór żywności i niepewność jutra. Likwidacja getta nowosądeckiego w 1942 roku była jednym z tragicznych wydarzeń, które na trwałe zapisały się w historii regionu.
Powojenne przesunięcie granic i nowa Polska (1945)
Po wojnie Polska znalazła się w strefie wpływów ZSRR. Rozpoczęły się przesiedlenia ludności, nacjonalizacje i budowa systemu komunistycznego. Pokolenie urodzone w połowie lat 30. wchodziło w dorosłość w zupełnie nowej rzeczywistości politycznej.
Odwilż 1956 roku
Wydarzenia Października ’56 przyniosły nadzieję na złagodzenie reżimu. Był to moment przełomowy dla młodych dorosłych, którzy zaczynali samodzielne życie.
Przeprowadzka do Nowej Rudy (1958–1960)
W tym czasie Nowa Ruda była dynamicznie rozwijającym się miastem górniczym na Dolnym Śląsku – regionie, który po 1945 roku został włączony do Polski i zasiedlony przez ludność z różnych części kraju. Miasto budowało swoją tożsamość od nowa, a przemysł węglowy stanowił fundament lokalnej gospodarki. Przyjazd oznaczał wejście w środowisko robotnicze i budowanie życia w realiach Polski Ludowej.
Grudzień 1970 i narastające napięcia społeczne
Protesty robotnicze na Wybrzeżu pokazały skalę niezadowolenia społecznego w kraju.
„Solidarność” i stan wojenny (1980–1981)
Powstanie „Solidarności” oraz wprowadzenie stanu wojennego były momentami głębokiego napięcia i niepewności. Był to czas kontroli, ograniczeń i strachu, ale także rodzącej się nadziei na zmiany.
Przełom 1989 roku
Okrągły Stół i pierwsze częściowo wolne wybory otworzyły drogę do upadku systemu komunistycznego. Pokolenie, które urodziło się w II RP, dożyło wolnej Polski.
Wejście Polski do Unii Europejskiej (2004)
Integracja z Europą symbolicznie domknęła epokę wielkich przemian – od wojny, przez komunizm, po demokratyczne państwo.